Một truyền thống có thể lựa chọn

Tết này tôi tham gia vào nhóm gói bánh chưng cho tiệc tất niên của Hội sinh viên VN ở L. Động lực chính yếu là vì muốn học một kỹ năng mới. Hai anh chị team leader rất có kinh nghiệm và đam mê ở môn này. Anh Thanh tự chế dụng cụ cắt lá dong và khuôn bánh bằng gỗ rất đẹp. Chị Hân đã cặm cụi chuẩn bị nguyên liệu từ cả tuần trước. Chúng tôi đến chỉ việc phụ gói theo công thức và quy trình anh chị đã nghiên cứu, thử nghiệm nhiều năm. Mọi thứ đều được chuẩn hoá nên gà mờ như tôi cũng tạo ra được những chiếc bánh chẳng có chỗ nào để thất vọng. Cuối buổi, tôi tự làm cho mình ba chiếc mang về.

Tôi luộc bánh của mình trong nhà, bằng bếp điện, từ 8 giờ tối đến 8 giờ sáng ngày tiếp theo. Kể ra cũng hơi áy náy khi nghĩ tới khoản tiêu thụ năng lượng nhưng biết làm thế nào với khát vọng bánh chưng của mình bây giờ. Anh Thanh dặn phải nấu đủ 12 tiếng, bánh sẽ để được lâu và không bị lại gạo. Cũng không được nóng vội mà cho vào nồi áp suất, luộc bằng nồi thường vẫn ngon hơn. Tôi với K. chia nhau trông chừng bếp, cứ mỗi 2 tiếng mở nắp nồi để kiểm tra và châm thêm nước. Hôm sau, điểm tâm và bữa trưa của chúng tôi là bánh chưng ăn kèm củ hành và dưa chuột ngâm giấm mua ở Colruyt. Một cuối tuần trở về truyền thống! Mà có lẽ là truyền thống dân tộc hơn là truyền thống gia đình.

Hồi nhỏ, tôi lớn lên ở một mái nhà rất ít người, với rất ít lề thói thông lệ mang tính truyền đời. Vì vậy lúc rời khỏi, tôi hầu như chẳng có thói quen nề nếp gia phong nào để mang theo làm hành trang, cũng không có khái niệm cơm mẹ nấu để tiếc nhớ. Như vậy cũng có cái hay, tôi có thể tự chọn lấy các giá trị cả về tinh thần lẫn vật chất để xây đắp nên bản sắc cho mình.

Trở thành người như mình mong muốn, làm nên một gia đình và sự nghiệp theo viễn cảnh ta hằng ước ao là cuộc hành trình cả đời người. Nhưng có lẽ với đa số, thời kỳ quyết định nằm ở giai đoạn người ta còn trẻ dại, khoảng thời gian như tôi đã trải qua cách đây không lâu và vẫn đang tiếp diễn này đây. Tôi gặp nhiều khó khăn. Chủ yếu là vì lượng kiến thức phải nạp vào quá lớn. Thậm chí cái cách ta hình thành và định hướng cảm xúc cho chính mình cũng là thứ làm tôi phải đau đầu mò mẫm dò tìm. Có những điều người ta nên được tiếp thu từ thuở nhỏ thì tốt hơn.

Đối với tôi, làm bánh chưng tại nhà nhân dịp năm mới âm lịch là một truyền thống hoàn toàn có thể lựa chọn. Cũng tương tự việc có thể tạo dựng và duy trì thói quen nấu canh rong biển ngày sinh nhật giống như người Hàn hoặc chuẩn bị món gà tây dịp Thanksgiving như người Mỹ. Không khác biệt lắm, vì đều phải chủ động tìm hiểu và bắt chước khi đã lớn. Tôi vốn không mê chế biến món ăn, không phải người có gu thưởng thức ẩm thực tinh tế, lòng tự hào dân tộc cũng chẳng đậm đà hơn ai. Điểm mấu chốt ở đây là những hình ảnh và câu chuyện mà hoạt động này mang tới.

Cảnh tượng một nhóm người quây quần trong một nơi chốn rộng thoáng, xung quanh là rổ nếp trắng ngần, những viên đậu xanh quết nhuyễn vàng ươm, các dải thịt đỏ hồng bóng bẩy và những phiến lá dong xanh mướt là một bức tranh tuyệt đẹp. Sau đó thì 12 giờ đồng hồ canh chừng bếp lửa là cả một câu chuyện kịch tính với nhiều cung bậc thăng trầm đan xen. Người ta có thể tạo nên một hình ảnh không chỉ bằng cách vẽ hay một câu chuyện chỉ bằng cách viết. Và kỷ niệm luôn là bộ phim mà ta muốn xem lại nhiều nhất.

Khi tôi có một gia đình, “Making bánh chưng” là bức tranh, là câu chuyện, là bộ phim, là không gian nghệ thuật sắp đặt – tương tác mà tôi muốn tạo ra trong nhà mình mỗi dịp xuân về.

Còn bạn, có phải bạn cũng thích hình ảnh một cây thông Noel nhấp nháy trong phòng khách mùa Giáng sinh? Với tôi thì chúng giống nhau về bản chất, “christmas tree” và “making bánh chưng”. Tôi hỏi như vậy, là để diễn đạt rõ hơn về cái kiểu tư duy yêu bằng mắt của mình.

 

Advertisements

One thought on “Một truyền thống có thể lựa chọn

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s